Naleśniki to smaczne i uniwersalne danie, które sprawdza się na śniadanie, podwieczorek albo kolację. Lubią je dzieci i dorośli, można je podać na słodko lub wytrawnie, a do ich przygotowania wystarczy kilka składników.
Warto znać odpowiednie proporcje, żeby ciasto było cienkie, elastyczne i dobrze się smażyło. W tym tekście znajdziesz prosty przepis na ciasto naleśnikowe, przeliczenia na różną liczbę sztuk oraz propozycje podania, które można dopasować do okazji.
Składniki na proste naleśniki
Do przygotowania klasycznych, cienkich naleśników potrzebne są tylko podstawowe produkty, które zwykle znajdują się w kuchni. Poniżej podaję proporcje na około 10 sztuk średniej wielkości.
- 1 jajko (rozmiar M lub L)
- 130 g mąki pszennej typu 450 lub 500
- 250 ml mleka
- 1 łyżka oleju roślinnego do ciasta (np. rzepakowego lub słonecznikowego)
- szczypta soli
Mąka powinna być dobrze przesiana – to ułatwia połączenie składników i zapobiega grudkom. Mleko można użyć krowiego 3,2% lub 2%. W wersji bez nabiału sprawdzi się napój roślinny o neutralnym smaku (np. sojowy lub owsiany, bez dodatku cukru).
Olej w cieście pozwala ograniczyć ilość tłuszczu na patelni, ale nie należy go pomijać. Sól wzmacnia smak ciasta i równoważy delikatną słodycz dodatków, nawet jeśli naleśniki mają być podane na słodko.
Przygotowanie ciasta naleśnikowego
- Do większej miski wbij jajko i roztrzep je trzepaczką. Użyj zwykłej rózgi, nie miksera – ciasto nie powinno być napowietrzone.
- Dodaj mleko i szczyptę soli, wymieszaj.
- Dosyp mąkę stopniowo, cały czas mieszając. Dzięki temu unikniesz grudek i uzyskasz gładką konsystencję.
- Na końcu dodaj łyżkę oleju i dokładnie połącz z ciastem.
Ciasto powinno być płynne i jedwabiste, bez widocznych grudek. Konsystencją powinno przypominać rzadką śmietanę. Jeżeli jest zbyt gęste (co może się zdarzyć w zależności od mąki), dodaj odrobinę mleka. Jeśli zbyt rzadkie – dosyp niewielką ilość mąki i ponownie wymieszaj.
Po wymieszaniu ciasto odstaw na 20–30 minut. Ten czas pozwala mące napęcznieć, dzięki czemu naleśniki będą bardziej elastyczne i nie będą się rwały przy przewracaniu. Przed smażeniem jeszcze raz zamieszaj całość.
Smażenie naleśników – czas i temperatura
Do smażenia najlepiej sprawdza się patelnia o średnicy 24–26 cm z nieprzywierającą powłoką. Dno powinno być równe, a ścianki niskie, co ułatwia obracanie naleśników.
- Rozgrzej patelnię na średnim ogniu i posmaruj cienką warstwą oleju. Najwygodniej użyć silikonowego pędzla lub ręcznika papierowego.
- Wlej porcję ciasta (około ⅓ szklanki) i okrężnym ruchem rozprowadź po całej powierzchni.
- Smaż przez 45–60 sekund, aż spód się zetnie, a brzegi lekko zrumienią.
- Obróć naleśnik i smaż drugą stronę przez 20–30 sekund.
Temperatura nie powinna być zbyt wysoka – jeśli ciasto ścina się natychmiast po wylaniu, a naleśnik robi się sztywny, ogień jest za duży. Zbyt niska temperatura z kolei sprawia, że ciasto chłonie tłuszcz i przywiera.
Po usmażeniu kilku sztuk warto przetrzeć patelnię ręcznikiem papierowym i lekko natłuścić ponownie. Pozwoli to utrzymać równą jakość każdego naleśnika.
Z czym podawać naleśniki? Propozycje na słodko i słono
Słodkie wersje naleśników można przygotować zarówno z prostych dodatków, jak i w formie bardziej rozbudowanych deserów.
- Cukier i cynamon – najprostszy sposób podania. Naleśnik warto zwinąć jeszcze na ciepło, wtedy cukier lekko się rozpuści.
- Twaróg z cukrem i wanilią – najlepiej sprawdza się dobrze rozdrobniony twaróg z odrobiną śmietany. Masa powinna być gładka, ale niezbyt rzadka.
- Dżem lub konfitura – klasyka. Warto wybierać przetwory o wyraźnym smaku, np. z czarnej porzeczki, wiśni lub śliwki.
- Krem czekoladowy, masło orzechowe, banany, owoce sezonowe – naleśniki z dodatkiem kremów i owoców dobrze sprawdzają się na śniadanie albo podwieczorek.
- Słodkie sosy (np. karmelowy, z białej czekolady) i bita śmietana – dodatek do wersji deserowej. Lepiej stosować z umiarem, żeby nie zdominowały całości.
Wersje wytrawne sprawdzają się na obiad, kolację albo jako danie do zapieczenia.
- Szpinak z czosnkiem i fetą lub ricottą – połączenie, które dobrze trzyma się wewnątrz naleśnika. Nadaje się również do zapiekania z beszamelem.
- Pieczarki z cebulą i serem – masa powinna być dobrze odparowana, żeby nie rozmiękczyła ciasta.
- Farsz mięsny (np. mielone mięso z cebulą i przyprawami) – klasyka, którą można podać samodzielnie albo z sosem pomidorowym.
- Wędzony łosoś z kremowym serkiem i koperkiem – cienki naleśnik z takim nadzieniem najlepiej zwijać w rulon i kroić na plasterki.
Dobrze usmażony naleśnik nadaje się do każdego z tych zastosowań – nie powinien się kruszyć, łamać ani być gumowaty.
Proporcje składników na określoną liczbę naleśników
Poniżej znajdziesz dokładne przeliczenia składników na wybrane liczby naleśników. Za punkt wyjścia przyjęte zostały proporcje: 1 jajko, 250 ml mleka, 130 g mąki – na ok. 10 cienkich naleśników o średnicy 24–26 cm. Rzeczywista liczba może się nieznacznie różnić w zależności od patelni i grubości ciasta, ale te ilości są sprawdzone i dają powtarzalny efekt.
Przepis na 4 naleśniki
- 0,5 jajka (1 małe jajko lub połowa dużego)
- 100 ml mleka
- 52 g mąki
- szczypta soli
- 1 łyżeczka oleju do ciasta
Porcja dla jednej osoby – na szybkie śniadanie lub deser. Do przygotowania najlepiej użyć wagi kuchennej, a jajko rozmieszać widelcem i użyć tylko części.
Przepis na 12 naleśników
- 1,2 jajka
- 300 ml mleka
- 155 g mąki
- szczypta soli
- 1,5 łyżki oleju
Ilość odpowiednia dla 2–3 osób. Można użyć 1 dużego jajka i jedno małe, lub rozmieszać dwa i odlać część.
Przepis na 20 naleśników
- 2 jajka
- 500 ml mleka
- 260 g mąki
- płaska łyżeczka soli
- 2–3 łyżki oleju
Przepis na większy obiad lub do przygotowania naleśników z farszem do zapiekania. Ciasto warto zrobić w wysokim dzbanku lub misce z uchem – ułatwi to nalewanie porcji na patelnię.
Przepis na 30 naleśników
- 3 jajka
- 750 ml mleka
- 390 g mąki
- pół łyżeczki soli
- 3 łyżki oleju
Porcja wystarczająca na większy obiad dla kilku osób lub do przygotowania naleśników z nadzieniem – słodkim albo wytrawnym. Ciasto ma uniwersalny smak i dobrze się smaży zarówno na patelni ceramicznej, jak i klasycznej z powłoką nieprzywierającą.
Przepis na 40 naleśników
- 4 jajka
- 1 litr mleka
- 520 g mąki
- 1 płaska łyżeczka soli
- 4 łyżki oleju
Porcja do wykorzystania w gastronomii, podczas rodzinnych spotkań albo do przygotowania większej ilości naleśników na później. Po usmażeniu można je przechowywać w lodówce do 2 dni lub mrozić warstwami, oddzielając pergaminem.
